Bản tin của hãng tin Deutsche Well News (DW) của nước Đức đưa tin rằng Trung Cộng đã tài trợ cho các dự án cơ sở hạ tầng lớn ở Lào, nhưng lợi nhuận đầu tư vẫn chưa vượt qua được các vấn đề nợ nần chồng chất của quốc gia nhỏ bé này.

Là một phần của trong chiến lược ​​Vành Đai và Con Đường (One Belt, One Road), Trung Cộng đã cung cấp cho Lào vay hàng tỉ USD để phát triển cơ sở hạ tầng năng lượng và các tuyến đường sắt cao tốc với hy vọng tăng trưởng kinh tế.

Các đập thủy điện do Trung Cộng tài trợ trên sông Mê Kông và các cơ sở hạ tầng năng lượng khác nhằm mục đích biến Lào thành “pin năng lượng” của Đông Nam Á. Tuy nhiên, cả hai dự án do Trung Cộng cho vay vẫn chưa mang lại lợi nhuận kinh tế mà Lào mong đợi.

Dữ liệu kinh tế gần đây cho thấy Lào đang mang núi nợ 13.8 tỉ USD vào cuối năm 2023, chiếm gần 100% GDP của quốc gia Lào chừng 16 tỉ USD.

Theo dữ liệu được công bố trên Bloomberg, các khoản vay từ Trung Cộng là chủ nợ lớn nhất của Lào, chiếm 10,5/13,8 tỉ USD. Nay Trung Cộng đam đơn kiện Lào không trả đủ nợ.

Zachary Abuza, giáo sư tại Học Viện Chiến Tranh Quốc Gia ở Washington, tập trung vào Đông Nam Á, cho biết Lào đang gặp khó khăn to lớn.

Giáo Sư Abuza cho biết thêm: “Lào không chỉ nợ Trung Cộng mà còn gánh một khoản nợ khổng lồ. Vay nợ bản chất nó không xấu nếu được sử dụng vào mục đích sản xuất sinh lời. Nợ của Lào thì không! Họ bỏ năng lực sản xuất thủy điện quá mức”.

“Tuyến đường sắt thực sự là một con voi trắng; Khi điện được kết nối với Thái Lan, tưởng nó sẽ mang lại mối lợi lớn hơn. Nhưng tất cả những điều đó đã dẫn đến việc đồng tiền của Lào giảm 30% giá trị vào năm 2023, có lạm phát ở mức cao thứ hai trong khu vực”.

Trung Cộng cho vay bẫy nợ không phải là duy nhất đối với Lào

Phát ngôn viên của Bộ Ngoại giao Trung Cộng nói lời đạo đức giả với báo Bloomberg rằng “Trung Cộng đã đang cố gắng hết sức để giúp Lào giải quyết gánh nặng nợ nần”; nhưng lại kiện Lào về nợ chưa trả kịp.

Lào duy trì mối quan hệ chặt chẽ với Trung Cộng, quốc gia có cùng chung hệ Cộng Sản. Nhà nước Cộng Sản Lào được điều hành như một nhà nước độc đảng, do Đảng Nhân Dân Cách Mạng Lào [Đảng Cộng Sản Lào] lãnh đạo.

Bắc Kinh đã bị chỉ trích là “ngoại giao bẫy nợ”, khi tài trợ cho các dự án lớn ở các nước đang phát triển, cuối cùng phải vật lộn với các khoản vay khổng lồ trở để cột chặt vào kinh tế của Trung Cộng và xiết chủ quyền đất đai để thế nợ. Lào hiện đang rơi vào huống ấy với Trung Cộng.

Đó là câu chuyện mà Hoa kỳ tuyên bố “bẫy nợ” nhằm cảnh báo của các quốc gia đang phát triển vay tiền Trung Cộng. Danh từ được Mike Pence chính thức tuyên bố tại diễn đàn Đông Nam Á.

Ông Abuza cho biết “Lào vì đã gánh quá nhiều nợ cho các dự án không mang lại lợi nhuận kinh tế như mong đợi”.

Chuyên gia này nói thêm rằng các khoản vay của Trung Cộng “không hề rẻ” có lãi suất tới 4%, trong khi Nhật Bản và Ngân Hàng Thế Giới World Bank thường cho vay với lãi xuất dưới 1%.

Ông Abuza giải thích: “Trung Cộng lập luận cho vay với lãi xuất cao vì bên cho vay cuối cùng và chịu nhiều rủi ro. Hầu hết các khoản vay phục vụ chiến lược ​​“Vành Đai, Con Đường” của Trung Cộng đều từ ngân hàng nhà nước, nên phải được thế chấp. Điều đó có nghĩa là nếu Lào vỡ nợ, họ sẽ mất tiền gửi trong tài khoản ký quỹ của Ngân Hàng Trung Cộng hoặc họ sẽ mất tài sản nợ để hoán đổi vốn chủ sở hữu”.

Những khó khăn về kinh tế ảnh hưởng đến người dân Lào

Nhìn chung, nền kinh tế Lào đã gặp khó khăn kể từ đại dịch Covid-19, với lạm phát gia tăng, tỉ giá hối đoái yếu so với GDP tăng trưởng rất chậm chạp.

Vào tháng 6, 2024 lạm phát tại Lào lên tới hơn 26%, tăng nhẹ so với mức 25.7% của tháng 5/2024. Ngân Hàng Thế Giới (World Bank) cho biết GDP của Lào tăng 3.7% vào năm 2023 và dự báo là 4% vào năm 2024. Trước đại dịch Covid-19, mức tăng trưởng là 5.5%.

Một người Lào, yêu cầu giấu tên vì lo ngại về an ninh cá nhân, cho biết người dân thường ở Lào đang bắt đầu cảm thấy gánh nặng khó khăn của suy thoái kinh tế, với các công việc công, tu bổ đường sá, giáo dục và y tế tất cả đều thiếu hụt.

“Kể từ khi có Covid-19, nhiều doanh nghiệp nhỏ đã phải đóng cửa vẫn chưa được mở cửa trở lại. Những người có một số đất đai đã phải tự trồng trọt tự sinh kế trên mảnh đất của mình”.

“Hầu hết mọi người Lào không biết chi tiết của khoản nợ, họ cũng sẽ không liên kết khoản nợ với Trung Cộng với bất kỳ tác động nào đến cuộc sống của họ”, họ nói. “Họ sẽ liên kết những thách thức hàng ngày của họ với sự suy thoái của nền kinh tế Lào đã bắt đầu từ Covid-19 và như vẫn tiếp tục ngay cả sau đó. Họ trải qua nạn chi phí sinh hoạt tăng cao liên tục”.

Tại sao lúc này, Trung Cộng kiện Lào?

Đây là vấn đề! Trung cộng nhìn ra hướng chính trị Lào đang đi có thể bổ về Hoa Kỳ chăng? Chúng ta biết rằng nếu Washington ép Việt Nam siết chặt kiểm soát hàng lậu trốn thuế của Trung Cộng thì Lào là quốc gia Trung Cộng dễ dàng tuồng hàng lậu để bán sang Mỹ, do đó TT Trump đánh thuế 48% trên hàng hóa của Lào xuất khẩu đến Hoa Kỳ. Sự thật, thương mại giữa Lào-Mỹ năm 2024 là chỉ có $762.9 million USD (1). Đó chỉ là giọt nước trong biển cả (chưa tới 1 tỉ USD). Nhưng TT Trump đánh thuế “có qua có lại” đến 48% chỉ để phòng ngừa hàng hóa của Trung Cộng tuông qua Lào rồi đến Mỹ trong tương lai gọi là “đánh thuế chặn đầu”.

Việc Trung Cộng đòi nợ Lào là một tín hiệu cho biết Lào không chìu theo ý Bắc Kinh trong cuộc thương chiến Mỹ – Trung sắp tới!

Washington nên lợi dụng cơ hội này để giải thể một chế độ độc tài Cộng Sản, dù Lào nhỏ nhưng khá quan trọng đối với bán đảo Đông Dương.

Admin https://vietquoc.org