Cựu tổng thống Philippines Fidel Ramos gặp gỡ các nhà báo tại Hồng Kông, ngày 09/08/2016

Cựu tổng thống rất có uy tín tại Philippines, ông Fidel Ramos đã quyết định thôi không làm đặc phái viên phụ trách Trung Cộng cho đương kim tổng thống Duterte. Chính ông Duterte đã loan báo vụ từ chức của ông Ramos vào hôm qua 01/11/2016.
Năm nay 88 tuổi, ông Ramos là một chính khách lão luyện, đã đóng một vai trò then chốt trong chiến dịch lật đổ chế độ Marcos trước khi lên làm tổng thống Philippines từ 1992 đến 1998. Từ khi ông Duterte nhậm chức cuối tháng 6, ông Ramos là một đồng minh rất đắc lực của tân tổng thống.

Biểu tình phe đối lập chống đối luật ngân sách của thủ tương Najib cho năm 2017. Ảnh 21/10/2016.

Chuyến viếng thăm Trung Cộng của thủ tướng Malaysia Najib Razak bắt đầu từ ngày 31/30/2016 sẽ lại càng làm thay đổi bối cảnh địa chính trị của vùng Đông Nam Á theo hướng có lợi cho Bắc Kinh, chỉ một tuần sau khi tổng thống Philippines Rodrigo Duterte khởi động chiến lược “xoay trục” tương tự.
Cũng giống như tổng thống Duterte, thủ tướng Najib đi Trung Cộng lần này dẫn theo một phái đoàn đoàn doanh nghiệp hùng hậu, vì ông đang rất cần thu hút vốn đầu tư của Trung Cộng vào Malaysia, đặc biẹt là trong các lĩnh vực công nghệ mới và cơ sở hạ tầng. Theo lời tiến sĩ Mustafa Izzuddin, chuyên gia tại Viện Nghiên cứu Đông Nam Á ở Singapore, thủ tướng Najib muốn thúc đẩy tăng trưởng cho nền kinh tế Malaysia trong năm 2017 để tạo thêm tính chính đáng cho vai trò lãnh đạo của ông, qua đó củng cố cơ may tái thắng cử cho liên minh cầm quyền của ông trong cuộc bầu cử Quốc hội năm 2018.

Lý Khắc Cường (T) và Duterte (P), tại Hội nghị ASEAN tại Vientiane Lào, ngày 7/09/2016.

Chính sách ngoại giao mới được tuyên bố của tổng thống Philippines Duterte là xa rời đồng minh truyền thống Mỹ để liên kết với Trung Cộng và Nga, tiếp tục gây chấn động dư luận: Báo giới các nước láng giềng không ngừng phân tích lợi hại trong chủ trương xoay trục của ông Duterte. Nhà phân tích Tang Siew Mun, trên tờ Straits Times số ra ngày 28/10/2016 đã nhìn thấy là ASEAN đang bị thách thức ngay trong bản sắc của mình, đúng vào lúc Philippines sắp ngồi vào ghế chủ tịch luân phiên Hiệp Hội Đông Nam Á vào năm tới 2017.

Tổng thống Rodrigo Duterte trong cuộc họp báo tại Davao, miền nam Philippines, ngày 21/08/2016

Trong chuyến công du Tokyo hôm nay, 26/10/2016, tổng thống Rodrigo Duterte tuyên bố muốn Hoa Kỳ rút toàn bộ binh sĩ ra khỏi Philippines trong vòng 2 năm tới, đồng thời, ông cũng cho biết sẵn sàng xem lại hiệp ước quốc phòng với Mỹ, nếu thấy cần thiết.
Lần đầu tiên tới thăm Nhật Bản, tổng thống Philippines nhấn mạnh trọng tâm chuyến đi là kinh tế, thương mại. Mặc dù vậy, trong một diễn đàn kinh tế tại Tokyo hôm nay, ông Duterte đã tuyên bố : “Tôi muốn, có thể trong vòng 2 năm tới, đất nước tôi sẽ không còn sự có mặt của quân đội nước ngoài” và dù có phải hủy bỏ các thỏa thuận thì ông cũng sẽ sẵn sàng làm. Tổng thống Philippines muốn ám chỉ lực lượng Mỹ đóng tại các căn cứ quân sự trên lãnh thổ Philippines theo thỏa thuận liên minh quân sự giữa hai nước.